Қазақстандағы медиа арқылы ұлттық бірлікті нығайту: qazaqgrammar мысалы

Авторлар

  • Нұрия Жексенова Жапония халықаралық университеті Автор

DOI:

https://doi.org/10.47344/sdubss.v59i.002

Кілт сөздер:

қазақ тілі, қазақстандық бірегейлік, тіл, Instagram, ұлттық бірегейлік, жарияланымдар

Аңдатпа

Бұл зерттеудің мақсаты – әлеуметтік желілердің Қазақстандағы этнолингвистикалық ұлттық бірегейлікті нығайтудың маңызды құралдарының бірі ретіндегі рөлін талдау. Жаңа медиа құралдарын зерттеу ұлттық бірегейліктің қалыптасуының мүлде жаңа қырын ашады. Бұл үдеріс ұлттық бірегейлікті қалыптастырудың дәстүрлі жоғарыдан төменге (top-down) бағытталған тәсілдерінен түбегейлі ерекшеленеді, өйткені цифрлық және әлеуметтік платформаларда қарапайым азаматтардың өздері этнолингвистикалық ұлттық дискурсты қалыптастыруға белсенді қатысуына мүмкіндік береді. Нақтырақ айтқанда, бұл зерттеу qazaqgrammar парақшасының не себепті өз қызметін жүргізуде қазақ тіліне айқын басымдық беретінін және осы платформада жарияланатын ақпараттық контенттің ұлттық тиістілік сезімін (sense of national belonging) қалыптастыруға қалай ықпал ететінін анықтауға бағытталған. Талдауды жан-жақты жүргізу мақсатында деректерді жинау кезеңінде, яғни 2026 жылғы 4 наурыз бен 12 сәуір аралығында, qazaqgrammar парақшасында жарияланған соңғы жиырма бірізді жарияланым, сондай-ақ осы жарияланымдарға жазылған ең көп қолдау тапқан пікірлер іріктеліп алынды. Бұл пайдаланушылардың өзара әрекеттесуі мен жарияланған контент арасындағы байланысты талдауға мүмкіндік берді. Зерттеу нәтижелері іріктелген жиырма жарияланымның да, олардың астында қалдырылған пікірлердің де тілдік ұлтшылдық құндылықтарын нығайтуға бағытталған маңызды этнолингвистикалық маркер қызметін атқаратынын және сол арқылы мәдени ынтымақтастықтың күшеюіне ықпал ететінін көрсетті. Зерттеу qazaqgrammar мысалында Instagram секілді әлеуметтік желі платформалары қазіргі Қазақстан жағдайында әлеуметтік топтар арасында ұлттық бірегейліктің қалыптасуына әсер ететін төменнен жоғарыға (bottom-up) бағытталған маңызды механизмдердің бірі болып табылатынын негіздейді.

Қосымша файлдар

Жарияланды

2026-06-30

Журналдың саны

Бөлім

Статьи